Vesayet davaları veya vasi davası, vesayet altında olmak, kendisine vasi atanmak günümüzde en çok duyulan ve insanların en çok tedirgin olduğu konulardan biridir. Yaşlı olan bir kimsenin işlerini halletmek malvarlığını yönetmek için bazen çocukları ya da yakınları bu kişiye vasi olarak kendilerinin ya da dışarıdan bağımsız birinin atanmasını isteyebilmektedirler.
Bazen de kişiler yaşlandığında savurgan yaşam tarzı benimsediğinde misal eşi ölmüş çocukları olan bir babanın başkaca kadınlar ile malvarlığını bağışlaması ya da satıp satıp kendisini yoksulluğa düşürecek duruma gelmesi durumunda babanın çocukları durumun farkında olup babanın kendi malvarlığını doğru olarak yönetemediği kendisini yoksulluğa düşürecek davranışlarda bulunduğunu beyan ederek babalarına vasi atanmasını istemektedirler. Bu tarz durumlarda aile büyükleri kendilerinin kendi işleri doğru olarak yapmakta olduklarına ehil olduklarını beyan ederek bu tarz davaların reddini de talep edebilmektedirler.
Bazen de malesef ki aile büyüklerinde demans alzheimer gibi hastalıklar vuku bulmakta bu nedenle bu aile büyüklerinin işlerini görmek için çocuklarından biri ya da eşi kişinin işlerini görmek için vasi olarak atanmasını istemektedir. Bu tarz durumlarda mahkemeye yeterli delilleri sunmanız ve kişinin bu durumla ilgili raporları varsa onları da sunmanız gerekmektedir. Bu tarz durumlarda mahkeme öncelikle talep etmeniz halinde geçici olarak kendisine vesayet talep edilen kişiyi kısıtlamakta ve kararla birlikte tüm yetkiyi vasiye devretmektedir.
Babamın / Annemin vasisi olabilir miyim?
Annenizin ya da babanızın vasisi olmak için bu kişilerin belirli yeterliliklerini kendi başlarına getirememeleri önemlidir. Vasi olarak kendinizin tayin edilmesini istediğiniz konuda vasi ile kendisine vasi tayini gerçekleşecek kişi arasında menfaat çatışması olmaması ve vasi atanacak kişinin de kendisine vasi olacak kişiye bir itirazının olmaması önem arz etmektedir. Eğer kişiler arasında menfaat çatışması var ise o zaman mahkeme vasi tayini gerekecek kişiye kendisine kimin vasi olmasını istediği sorulmakta herhangi bir şekilde aile bağı olan kişi vasi olarak tayin edilemediği durumlarda o zaman mahkeme kendisi resen dışarıdan bağımsız birini atamaktadır.
Kardeşimin vasisi olabilir miyim?
Kardeşinizin de vasisi olabilmeniz aranızda menfaat çatışması olmaması, vasi atanacak kişinin sizin vasiliğinize itiraz etmemesi ve vasi için aranan şartları sağlamanız gerekmektedir. Bu şartların hepsini sağlamanız durumunda ve mahkemede kişiye vasi atanmasını gerektirdiği durumlaırn varlığına kanaat getirdiğinde sizi vasi olarak atayabilmektedir.
Aileden akrabalardan birinin vasisi olabilir miyim?
Tabiki de mümkündür. Hatta hiç tanımadığınız kişiye bile vasi olabilmektesiniz.
Vesayet Davası kısıtlama davasını kim açar?
Vesayet davası, genellikle kısıtlı adayı olan kişinin yakınları, savcılık veya ilgili resmi kurumlar tarafından açılmaktadır. Dava süreci şu adımlarla ilerler:
Hangi hallerde kişiye vasi atanır?
Vasi kişilere daha çok kişilerin fiziksel engel halleri(yatalak olması, özel ihtiyaç sahibi bir birey olması), zihinsel engellilik hallerinde (akıl sağlığında noksanlıklar olması) veya hukuki bir engeli olan kişi (kişinin ceza alıp hükümlü hale gelmesi,savruk yaşam tarzından dolayı kişinin kısıtlanmasının istenmesi vb.) durumların mevcut olması halinde birilerinin bu hususlarla ilgili olarak mahkemeye vasi atanması gerektiğine yönelik başvurusu karşısında mahkeme gerekli incelemeleri yapmak için kolluğa yazı yazar gerekli araştırmaları yapar kişilerin akıl noksanlığı durumuna ilişkin olarak bir beyan varsa kişilerin ilgili kurumlardan raporlarını isteyip kendisi devlet teşekküllü bir hastaneye akli melekelele ilgili olarak vasi tayini gerekip gerekmediğine ilişkin olarak sevk eder ve gelen rapor doğrultusunda kişiye vasi atanıp atanmamasına karar vermektedir.
Vasilik davaları hangi mahkemede görülür?
Vasi davaları sulh hukuk mahkemelerinde görülmektedir.
Vasilik davasını neredeki mahkemede açmalıyım?
Vasi davasını kısıtlanması istenen kişinin ikametgahının bulunduğu yerin bağlı bulunduğu adliyede açmalıdır.Örneğin Zeytinburnunda oturan kısıtlanmak istenen kişinin vasi davası mahkeme tarafından yapılacak araştırmaların daha hızlı olması gerekmesi nedeniyle de Bakırköy Adliyesinde açılması gerekmektedir.
Vasimi değiştirmek istiyorum ne yapmalıyım?
Vasiniz olan kişi ile ilk başta siz istemiş olsanız bile sonrasında çeşitli durumlardan rahatsızlık duymanız var ya da vasinizin malvarlığını doğru bir şekilde yönetememesi ya da kendisi menfaatine davranması durumlarının söz konusu olduğunu düşünüyorsanız o kişi hakkında size vasi tayini gerçekleştiren mahkemeye başvurarak bu durumla ilgili olarak şikayetlerinizi varsa delillerinizi bildirerek bir dilekçe verebilir ve mahkemede sunmuş olduğunuz deliller ışığında mevcut durumun olduğuna kanaat getirirse vasinizin değişmesine karar verebilmesi mümkündür.
Mahkemenin tarafıma atadığı vasiyi istemiyorum ne yapmalıyım?
Böyle bir durumun olması durumunda tarafınızca yasal süre içerisinde mahkemeye itiraz edilmelidir. Bu itiraz üzerine mahkeme yetkili yere itiraz dilekçenizi gönderecek ve durumu incelecektir. Ancak buradaki yasal sürenin kaçırılmaması önemlidir.
Vasilik kararı nasıl kalkar?
Kısıtlılık nasıl biter? Kısıtlamanın kaldırılması davası nasıl açılır? Vesayetin kaldırılması davası nasıl açılır?
Kişiler tarafından en çok merak edilen konulardan da biri de budur. Vasilik kararının kalkması bir kendisine vasi tayin edilen kişinin ölümü bir de vasiliği gerektirir durumun ortadan kalkması nedeniyle olabilmektedir. Ölüm halinde vesayete ilişkin dosya tamamen kapanmaktadır.
Kısıtlılık kararından nasıl kurtulurum?
Burada kararın size neye dayanılarak verildiği büyük önem taşımaktadır. Bu nedenle bu tarz dosyalarda kısıtlılıktan kurtulabilmek için bir avukatla dosyada ilerlemek oldukça önemlidir. Zira kısıtlanma kararınınz neye dayalı olarak verilmişse
Vasinin görevi nedir?
Yaşlılık, hastalık, akıl hastalığı, engellilik veya ağır bağımlılık gibi nedenlerle kendisine vasi atanan kişiye karşı vasinin onun menfaatlerini en iyi şekilde koruyacak şekilde davranması gereklidir. Vasi olan kişiler kısıtlı kişi adına hukuki işlemleri yürütmek, malvarlığı var ise onu yürütmek hak kaybına uğramaması için gerekli davaları açmak hususunda görevleri vardır. Vasi ayrıca kısıtlının malvarlığını sabit tutmak ve artırmak eksiltmemek gibi bir sorumluluğu da vardır. Aynı zamanda vasi belirli ödnem aralıklarında mahkemeye rapor sunmak zorunda olup, kısıtlının malvarlığı ile ilgili olarak durumu bildirmesi zorunludur.
Vesayet Davasında Kısıtlama Davasında Sağlık Raporu Zorunluluğu var mı?
Mahkeme, kişiyi vesayet altına almak yani hukuken kısıtlamak için öncelikle onun kendi işlerini göremediğine dair sağlık raporu istemektedir. Bu raporın devlet hastanesinden ve sağlık heyetinden alınması gerekmektedir. Bu raporun içeriğinde kişiye vasi tayini gerekip gerekmediğinin de belirtilmesi önemlidir.
Vesayet Kararının Sonuçları nelerdir?
Vesayet kararı verildiğinde, kısıtlı kişi yani kendisine vasi atanan kişi artık hukuki ehliyetini kaybeder. Örneğin:
- Banka işlemi yapamaz
- Taşınmaz satamaz
- Mahkemede bireysel savunma yapamaz
Bu nedenle vasi tayini ciddi bir yasal sorumluluk gerektirir.
Vasi boşanma davası açabilir mi?
Hukukumuza göre vasi, kısıtlı kişinin menfaatlerini korumak amacıyla boşanma davası açabilmektedir. Ancak bu durum, mahkemenin onayıyla gerçekleşmektedir. Bu davanın açılıp görülebilmesi için
- Kısıtlı eşin evlilik hayatını sürdüremeyecek durumda olması
- Kötü muamele, ihmal, psikolojik şiddet gibi gerekçeler olması oldukça önem arz etmektedir.
Boşanma Davasında Vasi Tayini
Kimi zaman boşanma sürecindeki taraflardan biri, akıl sağlığı nedeniyle kendini temsil edemez. Bu durumda mahkeme, o kişiye vasi tayin eder. Bu, boşanma davası vasi tayini olarak adlandırılır.
Vasi, kısıtlı adına duruşmalara katılır, beyan verir ve haklarını korur. Bu durum özellikle mal paylaşımı ve velayet gibi kritik konularda büyük önem taşır.
Boşanma Davasında Vasi neler yapabilir?
Boşanma davasında tayin edilen vasi:
- Kısıtlı adına dava açabilir
- Mahkemeye delillerini sunup talepte bulunabilir
- Çocukların velayeti konusunda görüş bildirebilir
Ancak bu görevleri yerine getirirken mahkemeye karşı sorumludur ve bağımsız karar veremez.
Kısıtlı kişi evlenemez, vasiyet düzenleyemez, banka işlemi yapamaz,mal satamaz.
